ه‍.ش. ۱۳۹۵ خرداد ۱, شنبه

ایرانیان در پهنه ی سرزمین نیاکان آریایی: ۵۳ - گنجینه های تمدن آریایی در برخی از موزه های جهان



در موزه ی بریتانیا در شهر لندن
موزه بریتانیا یکی از عظیم‌ترین و غنی‌ترین موزه های جهان است که بیش از ۷ میلیون گنجینه و آثار باستانی از بسیاری از فرهنگ‌ها، قوم‌ها و کشورهای جهان را از دوران پیش از تاریخ تا زمان حال را در خود جای داده است.. موزه بریتانیا در سال ۱۷۵۳ میلادی و با مجموعه اهدایی از هانس سلون طبیعی‌دان انگلیسی، شامل دستنوشته‌ها، کتاب‌های قدیمی و آثار باستانی گردآوری شده از برخی مستعمرات وقت بریتانیا رسماً تاسیس شد.... بخش خاورمیانه موزه بریتانیا شامل اشیای باستانی بسیار پرارزشی است که از کشورهای ایران، عراق، اسرائیل و دیگر کشورهای منطقه را شامل می‌شود. گفتنی است بیش از سیزده هزار شئی باستانی ایران در موزه بریتانیا قرار دارد. از آن جمله می‌توان به منشور حقوق بشر کوروش اشاره کرد که در بخش خاورمیانه موزه بریتانیا قرار دارد.
https://en.wikipedia.org/wiki/British_Museum
گنجینه های تمدن آریایی در موزه ی بریتانیا
۱ - لوح کوروش یا استوانهٔ کوروش بزرگ یا منشور حقوق بشر کوروش: لوحی از گل پخته است که در سال ۵۳۸ پیش از میلاد به فرمان کوروش بزرگ هخامنشی نگاشته شده ‌است. این استوانه در سال ۱۲۵۸ خورشیدی/ ۱۸۷۹ میلادی در نیایشگاه اِسَگیله (معبد مردوک، خدای بزرگ بابلی) در شهر بابل باستانی پیدا شده و در موزه بریتانیا در شهر لندن نگهداری می ‌شود... لوح کوروش یا کتیبه ی کوروش بزرگ که در استوانه ای از گل رس نوشته شده دارای ۴۵ سطر است و قسمت اعظم آن محو گشته است. بیانیه با معرفی کورش شروع می شود و سپس می گوید که کورش و خاندانش مورد محبت بل و نبو و مردوک خدایان بابل هستند و می گوید که اوضاع داخلی بابل و امکنه ٔ مقدس آن قلب مرا تکان داده است و اهالی بابل به اجرای مرام خود موفق شده و از قید اشخاص بی دین رستند. من مانع خرابی خانه های آنها شدم و نگذاشتم اهالی از هستی ساقط شوند. از اینرو مردوک بزرگ از کارهای من شادمان شد
http://msnselectedarticles.blogspot.ca/2015/11/blog-post_10.html
۲ - ارابه ی طلایی چهار اسب: از آثار باستانی دوره هخامنشیان است که در گنجینه ی آمودریا یافت شده‌است. این ارابه متعلق به ۳۰۰ تا ۵۰۰ سال پیش از میلاد است. ۳ - بازوبند طلایی بز و پرنده ی هما: عضوی از صدها عتیقه در گنجینه ی آمودریا و یکی از آثار باستانی متعلق به دوران هخامنشیان است... این بازوبند مزین به حیوانی اساطیری است که از شاخ و تن بز و صورت و بال پرنده همای اساطیری تشکیل شده‌است و به صورت متقارن رو به روی هم قرار گرفته‌اند. این بازوبند متعلق به حدود ۵۰۰ سال پیش از میلاد است. ۴ - بشقاب نوازندگان : از آثار باستانی دوران ساسانیان (سده هفتم میلادی) است که در موزه بریتانیا نگهداری می‌شود. این بشقاب در طبرستان یافت شد.۵ - جام نقره ساسانی: جامی با کنده کاری ها و نقره کاری های شگفت انگیز که از خصوصیات دوره ساسانی است این جام در مازندران کشف شد.
http://www.khabaronline.ir/detail/315982/society/tourism
در موزه ی لوور پاریس
موزه لوور در مرکز شهر پاریس در کشور فرانسه واقع شده ‌است. بیش از ۳۵هزار اثر هنری در هشت بخش مختلف موزه لوور نگهداری می‌شود. موزه لوور با بیش از ۹٫۵ میلیون بازدیدکننده در سال، پربازدیدترین موزه جهان است. موزه لوور از سال ۱۷۹۳ میلادی تا امروز به عنوان «موزه عمومی» فعال بوده‌ است. تمرکز موزهٔ لوور روی هنر، تاریخ بشر و فرهنگ است و آثار بسیاری در این زمینه‌ها در این موزه جای گرفته‌اند
https://en.wikipedia.org/wiki/Louvre
گنجینه های تمدن آریایی در موزه ی لوور پاریس
۱ - کتیبه داریوش بزرگ در کاخ آپادانای شوش: یکی از الواح ارزشمندی است که متعلق به دوران هخامنشیان است. این لوح در یکی از دروازه‌های کاخ آپادانای شوش کشف شده‌است. در سال ۱۹۱۱ میلادی ژاک دو مورگان و رولاند دو مکوئنم با حفاری در کاخ آپادانای شوش موفق به این اکتشاف شدند. این لوحه تاریخی که از خاک رس است، در موزه لوور نگهداری می‌شود. کتیبه داریوش بزرگ، دارای ابعاد ۴۲ در ۴۲ سانتی متر است و قسمتی از آن از بین رفته‌است. کتیبه داریوش بزرگ در کاخ آپادانای شوش به خط پارسی کهن است و یکی از نخستین متون به جا مانده از این پادشاه هخامنشی در آستانه به دست گرفتن قدرت است. این کتیبه علاوه بر اینکه مجوز و فرمان‌ ساخت بنای کاخ آپادانای شوش را بیان کرده‌است، اطلاعات گرانقدری را در مورد داریوش اول و هخامنشیان به باستان شناسان ارائه می ده‌‌د. ۲ - سنگ ‌نگاره کمان‌داران: تزئیناتی مجلل و معروف از بخش مسکونی کاخ آپادانا، ساخته شده توسط داریوش اول در شوش را نمایش می‌دهد. این کتیبه از آجر سفالی براق ساخته شده است و بلندی آن ۴٫۷۵ متر و پهنای آن ۳٫۷۵ متر است. ۳ - سرستون گاو دوسر کاخ آپادانا شوش: قسمتی از کاخ با شکوه آپادانا داریوش بزرگ در شوش است. این سرستون بزرگ یکی از سی و شش ستون پشتیبان سقف کاخ آپادانا داریوش بزرگ در شوش و نمایانگر معماری هخامنشی است که از فرهنگ‌ها و تمدن‌های مختلف و به صورت سبکی منسجم و مرتبط ایجاد شده‌است. هنگامی که داریوش بزرگ پس از کوروش بزرگ به پادشاهی هخامنشی رسید، شهر شوش را به عنوان پایتخت اداری و اجرایی سراسر قلمرو امپراطوری هخامنشی انتخاب کرد. این سی و شش ستون هر کدام دارای ۲۱ متر ارتفاع هستند که قاعده هر کدام به شکل مربع است که نام پادشاه بر روی آن حکاکی شده‌است. قدمت این کاخ و سرستون‌ها به ۵۱۰ سال پیش از میلاد باز می‌گردد. این سرستون نتیجه کاوش‌های مارسل و جین دیولافوا  در سال‌های ۱۸۸۴ تا ۱۸۸۶ میلادی است. ۴ - نقش برجسته آجری شیر کاخ آپادانا شوش: یکی از آثار باستانی متعلق به دوران هخامنشیان، داریوش بزرگ است. آجرهای این اثر از آجرهای قالبی ساخته شده است. این اثر متعلق به ۵۱۰ سال پیش از میلاد است. ۵ - فلزنگاره نیایش آفتاب یا تابلو مراسم نیایش راهبه‌های آفتاب: از اشیای کشف شده دوران ایلام میانه است و قدمت آن به سدهٔ ۱۲ پیش از میلاد بر می‌گردد. در سال ‌های ۱۹۰۴ - ۱۹۰۵ میلادی این قطعه توسط ژاک دو مورگان در خرابه‌ های معبد شوش کشف گردید. ۶ - سنگ ‌نگاره بز با دم ماهی: یکی از آثار باستانی دوره ایلام میانه‌ (۱۱۰۰ تا ۱۵۰۰ پیش از میلاد) است. این نگاره بر روی سنگ آهک ایجاد شده‌است و یک نوع تشریفات مذهبی را نمایش می‌دهد. این اثر در بخش عتیقه های شرق نزدیک، طبقه همکف، اتاق ۱۰ موزه لوور نگهداری می‌شود. ۷ - تندیس فاخته از جنس سنگ لاجورد: از آثار باستانی دوره ایلام است. این اثر باستانی از جنس سنگ لاجورد و به شکل پرنده فاخته است. این پرنده باستانی متعلق به ۱۳۰۰ سال پیش از میلاد یعنی دوره ایلامی میانه ‌است. این اثر با قپه‌ های طلایی میخکوب شده وطول این پرنده ۱۱ سانتی متر است. ۸ - تندیس ناپیرآسو: یکی از آثار به جا مانده از تمدن ایلام است. ملکه ناپیرآسو همسر اونتاش ناپیریشا پادشاه ایلام بود. قدمت اثر به ۱۲۵۰ سال پیش از میلاد باز می‌گردد. این تندیس که با لایه‌ای از مس و طلا روی قالب برنزی ساخته شده، حدود ۱۳۰ سانتی‌متر ارتفاع، ۷۰ سانتی‌متر عرض و ۱۷۵۰ کیلوگرم وزن دارد. ۹ - سنگ ‌نگاره زن ایلامی و ندیمه: بر روی این سنگ نگاره نقش زنی ایلامی وجود دارد که در حال نخ ‌ریسی است و موهایش را به زیبایی آراسته و ندیمه اش او را باد می ‌زند.۱۰ - سنگ‌ نگاره یادبود اونتاش ناپیریشا: بر روی این سنگ نگاره باستانی نقش زنی حک شده‌است که دم ماهی دارد و مارهایی را در دستان خود گرفته‌است. در بالای تصویر کامل این سنگ نگاره، کاهنه‌های معبد در حال عبور هستند. جنس این سنگ نگاره از ماسه سنگ است. این اثر که مربوط به دوره ایلامی میانه و دودمان ایگی هالکید است، مربوط به ۱۳۴۰ تا ۱۳۰۰ پیش از میلاد است. این یادبود در سده دوازده پیش از میلاد از چغازنبیل به شوش آورده‌ شده و هم‌اینک در موزه لوور قرار دارد.
http://www.khabaronline.ir/detail/315870
در موزه ی مترو پولیتن نیویورک
موزه ی کلان ‌شهری هنر مشهور به موزه ی متروپولیتن نیویورک، از بزرگ‌ترین و مشهورترین موزه‌ های جهان است. موزه در وسط شهر نیویورک و در مجاورت ضلع شرقی سنترال پارک قرار دارد. این موزه در ۱۸۷۲ میلادی افتتاح گردید: بخش های فارسی و انگلیسی دانشنامه ی ویکی پدیا
https://en.wikipedia.org/wiki/Metropolitan_Museum_of_Art
گنجینه های تمدن آریایی در موزه مترو پولیتن نیویورک
موزه ی مترو پولیتن نیویورک حاوی مجموعه بزرگ و نادری از تاریخ ایران باستان است که عبارتند از: ۱ - تندیس نقره ‌ای گاو نشسته ۲ - دسته‌ های پرنده‌ گون دیگ ۳ - دیگچه دهان لوله‌ ای با سه پایه ۴ - تُنگ دسته‌ گربه‌ ای ۵ - بشقاب شکار قوچ قباد شاه ۶ - تکوک شیر غران ۷ - سگک عقاب ۸ - کاسه زرین میخی‌ نگار ۹ - سنگ‌ نگاره پیشکش ‌آوران تخت جمشید ۱۰ - کلاه ‌خود پرنده و سه پیکر
http://www.khabaronline.ir/detail/316940/society/tourism
در موزه ی آرمیتاژ
موزه ارمیتاژ یا آرمیتاژ یا هِرمیتاژ واقع در سن پترزبورگ روسیه، با ۳ میلیون اثر هنری، یکی از بزرگ‌ترین موزه‌های جهان و از قدیمی‌ترین گالری‌های هنری و موزه‌های تاریخ و فرهنگ بشری در جهان است. مجموعه عظیم آرمیتاژ در شش بنا به نمایش گذاشته شده‌است. بنای اصلی کاخ زمستانی نام دارد و در گذشته محل سکونت رسمی تزارهای روسیه بوده‌است. موزه آرمیتاژ شعبه‌هایی بین‌المللی در آمستردام، لندن و لاس وگاس نیز دارد.
https://en.wikipedia.org/wiki/Hermitage_Museum
گنجینه های تمدن آریایی در موزه ی آرمیتاژ
۱ - کاخ زمستانی یا موزه آرمیتاژ (هرمیتاژ) در سن پترزبورگ روسیه، پس از لوور، متروپولیتن و موزه بریتانیا، چهارمین موزه بزرگ و مهم جهان است... این کاخ، ابتدا کاخ زمستانی تزارها بوده و بعد از پیروزی انقلاب اکتبر سال ۱۹۱۷ به موزه تبدیل شد. همچنین از سال ۱۹۲۰ گنجینه بی نظیری از آثار و اشیای تاریخی و هنری ایران به آن افزوده شد. در سایت رسمی موزه آرمیتاژ آمده است که در این موزه آثاری از دوره ساسانی نگهداری می شود.... در بخش سکه نیز پنج هزار سکه طلا، نقره و مسی از دوره های مختلف تاریخ ایران نگهداری می شود. تعداد آثار و اشیای ایرانی در موزه آرمیتاژ قابل شمارش نیست و متاسفانه چنانکه در سایت این موزه آمده، عمده این آثار تاکنون مستند نگاری نشده اند.
http://kashkoolnet.persianblog.ir/post/176/
۲ - مهممترین و بی گمان نفیس ترین بخش موزه آرمیتاز با مجموعه آثار منحصر بفرد ساسانی خودنمایی می کند. این مجموعه شامل کلکسیونی از ظروف نقره ای است که نه دهم از تمام ذخایر ظروف سیمین  ساسانی موجود در کل موزه های دنیا را شامل می شود. قسمت وسیع این ظروف از مناطق اورال و اطراف رود کاما ونیز قفقاز و اوکراین در مسیر بازرگانی و سرزمین های وسیع روسیه بدست آمده است که متعلق به قرون سوم تا هشتم میلادی یعنی تمام دوران ساسانی می باشد.کلکسیون اشیا فلزی این موزه که مربوط به بعد از دوران ساسانی است در جهان جزء نمونه های منحصربفرد بشمار می رود  از جمله این اشیا میتوان به ظروف زراندود و سیم اندود اشاره کرد. بخش ماقبل تاریخ که از ۳۵۰۰ پیش از میلاد را در خود دارد از ظروف سفالین نواحی مختلف ایران تشکیل شده است. بخش هنر دوره هخامنشی  اشیای گوناگون زرین و مهرهای داریوش/ عقاب طلایی هخامنشی/ و شمشیرها و خنجرهای زرین است. بخش هنر دوره اشکانی شامل قطعات چوبی/ شیشه ای/ ظروف گوری با نقوش شکارگاه و انواع سکه هاست  از دوران ساسانی ظروف سیمین/ کلکسیونی از مهرهای نفیس/ سنگهای قیمتی  حکاکی شده بر روی آنها/ مهر مخصوص مادر شاه (خسرو پرویز)/ پارچه ها و انواع ظروف و مهرهای شطرنجی/ و مجموعه ای کامل از انواع سکه های ساسانی در این موزه  را در خود دارد. کلکسیون سکه های نادر و کمیاب اردشیر بابکان و فرش پازیریک و مسکوکات پارتی در میان صدها اثر دیگر موزه آرمیتاز را همردیف "لوور" قرار داده است.
http://wishna.blogfa.com/post-2964.aspx
۳ - فرش پازیریک قدیمی‌ترین فرش دنیاست که در سال ۱۳۲۸ خورشیدی/۱۹۴۹ میلادی توسط سرگی رودنکو، باستان‌شناس روس در دره پازیریک در کنار اشیاء باستانی دیگری در گور یخ‌زدهٔ یکی از فرمانروایان سکایی کشف شد. قالی پازیریک یک قالی پشمی با رنگهای زنده‌ است. این فرش چهارگوش تقریباً مربع بوده و ابعاد آن ۱٫۹۸ در ۱٫۸۹ متر است. نقش‌هایی که در آن دیده می‌شود شامل تصویر سوارکاران، آهوهای در حال چرا کردن و جانوران افسانه‌ای با سر عقاب و بدن شیر است و حاشیه‌ای گل‌دار دارد. سرگی رودنکو پس از بررسی ساختار فرش و نگاره‌های آن متوجه شباهت زیاد نقش‌مایه ‌های این فرش با نقش برجسته‌ های تخت جمشید شد. بیشتر پژوهشگران این قالی را از دست‌بافت ‌های پارت‌ها و یا مادها می‌دانند. اما همچنان دربارهٔ تاریخچه حقیقی این فرش نظریه ‌های متفاوتی ارائه شده است.. : بخش های فارسی و انگلیسی دانشنامه ی ویکی پدیا
https://en.wikipedia.org/wiki/Pazyryk_burials#Pazyryk_carpet
همچنین نگاه کنید به
۱ - موزهٔ ایران باستان: اولین موزهٔ ایران، در ابتدای خیابان ۳۰ تیر، جای دارد. ساخت این موزه در ۲۱ اردیبهشت سال ۱۳۱۳ خورشیدی به دستور رضا شاه توسط معمار فرانسوی "آندره گُدار"، شروع شد. ساختمان موزه در سال ۱۳۱۶ به اتمام رسید و موزه برای بازدید عموم افتتاح شد: بخش فارسی تارنمای دانشنامه ی ویکی پدیا
۲ - موزه ی ایران باستان: نخستین موزه ی علمی ایران است که در پی تصویب قانون ۱۳۰۹ میراث فرهنگی ایران بوجود آمد. "گدار"، با الهام از بناي طاق كسري (تيسفون)، ساختن يک موزه ی سه طبقه را که دارای نمایی از آجر قرمز رنگ است، بر فراز محوطه ای حدود ۱۱ هزار متر مربع شروع کرد و اين بنا در سال ۱۳۱۴ به دست رضا شاه افتتاح شد و اشیای موزه ی کوچکی که مرتضی خان ممتازالملک راه اندازی کرده بود (حدود ۲۸۰ قطعه ) به موزه ی ایران باستان منتقل شد. در عين حال، تقريباً همزمان با اين موزه، موزه های ديگری همچون موزه ی پارس در سال ۱۳۱۴، موزه ی مردم شناسی در سال ۱۳۱۵، و موزه ی مشهد در سال ۱۳۱۶ افتتاح شد... : تارنمای ایرون دات کام

تهیه و تدوین:
دکتر منوچهر سعادت نوری
گزیده ای از نوشتارها
http://msnselectedarticles.blogspot.ca/2016/05/blog-post_21.html
بخش های پیشین مجموعه ی ایرانیان درپهنه ی سرزمین نیاکان آریایی
http://msnselectedarticles.blogspot.ca/2014/04/blog-post_17.html